Pilatus'wil, onze wil en Jezus'wil
’En hij (Herodes) ondervroeg Hem (Jezus) met veel woorden, maar Hij antwoordde hem niets.’ (Lukas 23 vers 9)
’Maar Jezus leverde hij (Pilatus) over aan hun willekeur.’ (Lukas 23 vers 25b)
Wie niet horen wil
Een Jezus die zwijgt. Dat is niet te verdragen. Zeker niet, als je vol zit met vragen – over Zijn persoon, over Zijn boodschap, over Zijn macht. En wie is God? Herodes is één en al belangstelling. Hij heeft al zo veel van Jezus gehoord. Zou Hij werkelijk de Messias zijn? Had Johannes de Doper het indertijd ook al niet over Hem?
Onverwachts staat Jezus voor hem en ligt Zijn lot in Herodes’ handen. Een prachtgelegenheid om eindelijk eens Jezus van Nazareth van dichtbij mee te maken. Maar dat valt vies tegen! Jezus zegt geen woord. Boe noch bah, géén teken, helemaal niets. Het irriteert Herodes. Het maakt hem nerveus. Alsof Johannes de Doper opnieuw voor hem staat. Johannes, die hém de vragen stelde en de les las. Over zijn huwelijk bijvoorbeeld. Hoe hij, Herodes, één en ander voor God dacht te kunnen verantwoorden. Diezelfde vragen liggen er nog steeds. Daarom zegt Jezus niets. Want aan Herodes is alles al gezegd. En met zwijgen kun je soms méér zeggen dan met woorden. Maar Herodes lijkt niets te horen. Feitelijk wilde Herodes niet horen. Johannes noch Jezus. Hij laat Jezus gaan, na Hem openlijk bespot te hebben. Wie dat doet, moet er niet op rekenen nog ooit de stem van Jezus te horen.
Jezus’ wil, ons heil
Het proces tegen Jezus gaat echter verder. Het verplaatst zich weer naar Pilatus. En het proces maakt wel op héél schrijnende manier duidelijk dat er van mensen niet veel goeds te verwachten is. Al lijkt het soms dat bijna ieder mens van goede wil is en dat het slechts een zaak is daar goed leiding aan te geven; in het proces tegen Jezus word je ineens weer helemaal wakker.
Pilatus lijkt even de enige uitzondering op de regel te zijn. Maar liefst drie keer maakt hij duidelijk dat Jezus onschuldig is en dat hij Hem daarom wil vrijlaten. Maar in het nauw gebracht draait hij snel bij en laat hij zijn wil voor wat het is. De mensen willen immers anders? De mensen willen toch Jezus’ dood? Ze krijgen van hem hun zin. En zó levert Pilatus Jezus uit aan hun willekeur. Aan hun wil om Jezus te kruisigen. Aan hun wil om Jezus voorgoed te doen verdwijnen.
Verbijstering wekkend, vind je ook niet? Zitten wij mensen zo in elkaar? Zoals Pilatus? Zoals die schreeuwende mensen voor Pilatus’ paleis? Ja, in onze handen is Jezus niet veilig. Nu Hij is uitgeleverd aan onze wil, slaan wij de Heiland aan het kruis. Werkelijk: van ons is echt géén heil te verwachten.
Alleen van Hem, Jezus Christus! Alleen Hij doet volkomen wat God wil. Dat kost Hem Zijn leven aan het kruis. Maar Hij wil het. Jezus wil het om Zijn Vader én om ons. Hij wél! En juist zó is Zíjn wil ons heil. Alleen zal onze wil daarvoor dan wel moeten buigen.
Ds. P.L. de Jong, Rotterdam
Deze meditatie is geplaatst met toestemming van ds. De Jong